Хийсэн юмтай хүн хэлэх үгтэй байдаг

151

Аав ээжийн ачлалт хүү

Жагдагийн Оюунбаатар Хэнтий нутгийн унаган хүү. Долоон хүүхэдтэй өнөр өтгөн бүлийн элэг бүтэн, мөр цагаан амьдрал дунд хөл тэнцсэн түүний хүүхэд нас зөв амьдралын эхлэл байлаа. Аав нь Өндөрхааны сангийн аж ахуй, аймгийн Хөдөө аж ахуйг удирдах газар зэрэг байгууллагуудад нягтлан бодогч хийн насаараа тоотой нөхөрлөсөн эгэл даруу нэгэн. Ээж нь цагдаагийн газар насаараа ажилласан. Аль алиных нь алба шудрага, хариуцлагатай байхыг шаардана. Боловсон хүчний шүүлт шалгуур хатуу чанд цаг үед хэн хэн нь ажил албаа нэр төртэй хашиж байсан нь эднийхэн удмаараа шудрага, хариуцлагатай, итгэл даах чадвартай хүмүүс байсны нотолгоо юм.
Оюунбаатарт хүүхэд насны олон сайхан дурсамж, бас бахархал бий. Тэрээр цагдаагийн дүрэмт хувцсаа жигтэйхэн цэмцгэр өмсдөг ээжээрээ бахархаж өсчээ. Бас аав, ээжийгээ баярлуулахсан гэж чин сэтгэлээсээ хичээдэг байжээ. Олон ч удаа баярлуулсан. Сургуулийн босго алхангуутаа ангийн дарга болж, онц сурч, сайны жишээнд нэрээ дуудуулж баярлуулсан. Зуны амралтаараа биеийн амрыг харж хэвтэлгүй, ажил хийж, хөдөлмөрөө үнэлүүлж баярлуулсан. Хүний дайтай яваагаа алхам тутамдаа харуулж, үртэй хүний жаргалыг өдий хүртэл эдлүүлж яваа.
Энэ бүхний дундаас онцгой дурсамжтай нэгэн түүх бий. Тэрээр хоёр гуравдугаар ангийн жаахан хүү байхдаа улсын баярын үеэр эмэгтэй хүний гоёмсог даашинз сугалаагаар хожжээ. Ногоон, шар өнгө алагласан гоёмсог даашинзаа элгэндээ наан Хүнсний үйлдвэрийн архан талд байх гэррүүгээ чавхдаж явсан тэр мөч түүний сэтгэлд кино мэт тодхон харагддаг. Ээжийгээ баярлуулах гээд ухаангүй гүйж явсан тэр балчир хүү өөрөө чухамдаа амьдралд заяасан азын сугалаа мэт нэгэн байжээ. Өдгөө тэрбээр наян насны босго руу ойртож яваа настан буурал аав, ээжээ дэргэдээ халамжилж, үрийн буяныг эдлүүлж байгаа ачлалт хүү билээ.

Аяа эмээгийн хөдөлмөрч хүү

“Эх нь хээр алаг бол унага нь шийр алаг” хэмээн монголчууд хэлэлцдэг. Ажилсаг айлын үр хүүхэд ажилсаг, залхуу айлын хүүхдүүд алхай байдаг нь бичигдээгүй хууль. Тийм болохоор монголчууд үр хүүхдээ хар багаас нь “Ажил хийвэл ам тосдоно” хэмээн сургадаг.
Жагдагийн Оюунбаатар шоргоолж мэт ажилсаг нэгэн гэдгийг олон хүн мэднэ. Энэхүү хөдөлмөрч чанар хаанаас эхтэйг харин тэр бүр мэдэхгүй. Тэрээр 3 настайдаа нагац өвөөгийнхөө төрсөн дүү Цэгмидийнд очиж, гар хөлийнх нь үзүүрт хөдөлж ажил сурсан нэгэн. Аяа хэмээн авгайлдаг Цэгмид эмээ нь тэгэхэд САА-н ногоочин байлаа. Оюунбаатарыг ихэд эрхлүүлнэ. Гэхдээ хайрлалаа гээд хатуу хүтүүгээс хол байлгасангүй. Хар багаас нь ногооны талбай дээр дагуулан очиж зэрлэг зулгаалгаж, ногоо услуулж хат суулгасан нь хожмоо түүнийг шоргоолж шиг хөдөлмөрч нэгэн болохын эхлэл болжээ. Үр хүүхдээ зөв хүмүүжүүлж, хөдөлмөрч зангаа өвлүүлдэг монгол ухаан гэдэг энэ билээ. Аяа эмээ ер гар хумхин зүгээр суудаггүй, ариун цагаан хөдөлмөр, ажилч хичээнгүй зангийнхаа ачаар мөнгөлөг хангалуун амьдардаг нэгэн байлаа. Тэр үед хонь хяргавал нэг кг ноосонд засгаас 80 мөнгө өгдөг байв. Аяа эмээ Оюунбаатарыг нэгдүгээр ангид байхаас нь дагуулан хонь хяргуулж сурган сурах бичгийнх нь үнийг өөрөөр нь олуулдаг байсан нь хожмоо зөв амьдрахуйн эхлэл болсон юм.
Ажлын амтыг мэдэрсэн Оюунбаатар хүү 7-р ангидаа зуны амралтаар тоосгоны үйлдвэрт, 8-9-р ангидаа Өндөрхаан сангийн аж ахуйн барилгын бригадад ажиллаж, аль л ажлын хүндийг хийн хувцас, номныхоо мөнгийг өөрөө олдог болжээ. Өөрөө мөнгө олоод зогссонгүй, найз нөхдөө уриалан ангийнхаа
долоо найман хүүхэдтэй зунжингаа ажил хийн “Жагдагийн хүү гэж нэг хэнхэг юм хүүхэд уруу татаад
амраасангүй” гэх зэмлэл сонсож явсан нь буй. Аяа эмээ түүнийг ажилсаг занд сургасан нь алсыг харсан холч ухаан, хаана ч хэзээ ч хэнээс ч гуйхгүйгээр өөрийгөө аваад явчих чадвартай болгосон буянтай үйл байсан аж.

Өвгөдийнхөө үйлсийг үргэлжлүүлж явна

Монгол хүн удмынхаа нэрийг хугалахгүй хэмээн хичээдэг. Ийнхүү хичээснээр муу муухай бүхнээс хол
байж, зөв сайхан амьдарч чаддаг. Удмынхаа нэрийг өндөрт өргөж яваа нэгнээрээ бахархаж, түүнийг
дагаж дуурайхыг хичээдэг. Оюунбаатар бол тийм зөв амьдралтай хүмүүсийн нэг. Тэгээд ч Монгол
төрдөө нэр төртэй зүтгэж ирсэн удмынхаа түүхийг үргэлжлүүлж яваа нэгэн. Ээжийнх нь нагац ах Дэлгэрнасангийн Бямбажав Батноров сумын дарга байжээ. Дараа нь Хэнтий аймгийн даргаар 1935 он
хүртэл ажиллаж, улмаар Улаанбаатар хотноо дэвшин томилогдож Хотын Үйлдвэрчний төв зөвлөлийн
дарга, Улаанбаатар хотын намын хорооны нэгдүгээр нарийн бичгийн дарга зэрэг албыг нэр төртэй
хашиж байсан түүхтэй. Төр түмнийхээ төлөө зүтгэж байсан удмын түүхийг өнөөдөр Оюунбаатар зузаалж Хэнтий аймгийн Засаг даргаар нэр төртэй сайн ажилласаан.
Цадиг түүх мэдэх настангууд түүнийг “данагар” Чимэдийн зээ хүү сайн явна аа хэмээн сайшаан магтацгаадаг. Түүний өвөө Дэлгэрнасангийн Чимэд Батноров сумын уугуул бөгөөд сайхан барилддаг, морь сайн уядаг, сайхан дуулдаг, гайхалтай исгэрдэг нэгэн байж. “Данагар” Чимэдийн исгэрээ давааны цаанаас сонсогддог”
хэмээн нутгийнхан ам дамжин хуучилдаг. Нутгийн зон олноос удмынханд нь хайрласан “Данагарынхан”
хэмээх алдрыг Оюунбаатар сэвтээлгүй авч яваа нэгэн.
Өвөө шигээ барилдаж ноцолдоогүй ч гэсэн арвантав зургаан жил морь уяж, олон ч айраг түрүү авч,
Оюунбаатарын хул хэмээх алдарт хурдан ажнайг нь Монгол даяараа мэдэх болсон. Монгол төрдөө чин шударгуу зүтгэсэн, монгол эр хүний үлгэр жишээ нь болж домог мэт амьдарч явсан өвгөдийнхөө үйлсийг тэрээр ийнхүү үргэлжлүүлж, нэртэй төртэй амьдарч явна. Өвгөдийнхөө хүслийг гүйцээж, үйлсийг нь залгамжилж, алдрыг нь дуурсгахаас илүү сайхан юм гэж үгүй билээ.

Өргөн түмнийхээ итгэлийг дааж явна

Хүнийг таних багшийн эрдэм гайхалтай. Нэгдүгээр ангид Буянсүрэн багш түүнийг ангийн даргаар томилсон нь Жагдагийн Оюунбаатар төрөлхийн манлайлагч гэдгийг олж харсан хэрэг байлаа. Багшийн зөв байсныг хожмын амьдралын учрал тохиол болгон баталсан гэж хэлж болно.
Оюунбаатар 1990 онд аймгийн хувьсгалт залуучуудын хорооны дарга боллоо. Улсын төсвөөс
санхүүждэг байсан тус байгууллага 1991 онд үндсээрээ өөрчлөгдөж, олон нийтийн байгууллага
болж хувирсан болохоор хөрөнгө санхүү босгох үүрэг Оюунбаатарын мөрөн дээр буужээ. Чухам энд л Оюунбаатарын нэгэн ховорхон сайн чанар илэрсэн гэж хэлж болно. Хүмүүс тэр үед компани байгуулж хувьдаа хөрөнгө хуримтлалтай болж байсан бол Оюунбаатар харин өөрийн компанийнхаа хилийн худалдаагаар олсон ашгийг дөрөв таван жилийн турш залуучуудын байгууллагынхаа үйл ажиллагаанд зарцуулсан байдаг.

Тэр хэрээр Хэнтий аймгийн Залуучуудын холбооны үйл ажиллагаа богино хугацаанд жигдэрч, нэр хүнд нь
улсынхаа хэмжээнд яригдаж эхэллээ. МЗХ хариуцсан ажилдаа буй бүхнээ зориулдаг түүний үнэнч сэтгэл, шудрага зан, ажилсаг чанарыг үнэлж, 1995 онд төврүүгээ татан авч нарийн бичгийн даргаа болгов.
Тэнд хэдэн жил ажилласныхаа дараа Герман улсын Хамбург хотноо Олон улсын маркетинг менежментийн академийг зах зээл судлаач мэргэжлээр дүүргэхдээ Монголын минь хөгжилд хэрэгтэй юу байна хэмээн үргэлж эрэлхийлж тун бүтээлч суралцсан байдаг.

Энэ нь хожим бизнесийн байгууллага толгойлох, бүхэл бүтэн аймгийн хөгжлийн асуудлыг цогцоор нь удирдаж хэрэгжүүлэхэд үр өгөөжөө чамгүй өгчээ. Худал хуурмагт дургүй, ноён нуруутай, голч шудрага хүн дэлхийн хэмжээний мэдлэгээр өөрийгөө цэнэглэчихээд төр түмнийхээ төлөө зүтгэхэд ямар ихийг бүтээж чаддагийг тэрээр Хэнтий аймгийн Засаг даргаар ажиллаж ирсэн он жилүүдэд үйл ажлаараа нотлон харуулж чадсан. Хэнтийчүүд түүнийг хэн бэ, ямархан цараатай сэтгэдэг удирдагч вэ гэдгийг сайн мэддэг, түүний хэлсэн үг талаар өнгөрөхгүй гэдэгт итгэдэг болсон. Итгэлийг нь зүтгэлээр хариулах сэтгэл бий гэдгийг ч бас сайн мэддэг болсон.

Хийсэн юмтай хүн хэлэх үгтэй байдаг

Ж.Оюунбаатар Хэнтий аймгийн Засаг даргаар ажилласан хугацаа хэнтийчүүдийн хувьд их бүтээн
байгуулалтын он жилүүд байлаа. Чингис хотын гэрэлтүүлэг, зам, барилгажилтын хувьд ямар их
өөрчлөлт гарсныг бүгд мэднэ. Зөвхөн орон нутгийн хөгжлийн сангаас л гэхэд 880 төсөл санхүүжүүлж,
“Олимп” цогцолбор, автозамууд, багийн хөгжлийн төвийн барилга зэрэг асар олон бүтээн байгуулалт
хийжээ. “Архигүй Хэнтийчүүд”, “Эрүүл чийрэг Хэнтийчүүд”, “Эрдэм боловсролтой Хэнтийчүүд”, “Цахим
Хэнтий” зэрэг томоохон хөтөлбөрүүд ажил хэрэг болж, үр шимийг нь Хан Хэнтийчүүд бүгдээрээ хүртэж байна.

Цахим засаглалын түвшин, эдийн засгийн дэвшил, бүтээн байгуулалтын ажлаараа Хэнтий бусад аймгаас түрүүлж илүүрхэж байгаа нь аймаг орны удирдлагын зөв бодлого, алсын хараа, зохион байгуулах, манлайлах чадвартай салшгүй холбоотой. Өөрөөр хэлбэл зах зээл судлаач хэмээх чухаг мэргэжлийг барууны оронд эзэмшсэн Ж.Оюунбаатар өнгөрсөн сонгуульт хугацаанд өөрийн мэдлэг, хичээл зүтгэл, удирдан зохион байгуулах чадвараа амьдрал дээр “Онц” дүнтэй шалгуулсан гэсэн үг юм.

Санаа зөв бол заяа зөв

“Амьдрал бол шагнал биш учраас хүн өөрөө л зөв явахыг хичээх хэрэгтэй” хэмээн тэрээр нэгэнтээ хэлжээ. Ийм ойлголттой хүний үг яриа, үйл ажилд буруу зөрүү тэр бүр байдаггүй. Тийм ч учраас амьдралд баримталдаг гол зарчмаа “Зөв амьдрах, Шудрага байх” гэж тодорхойлсон байна билээ. Энэ бол өнөөдөр олон монгол хүнд, тэр бүү хэл Монгол төрд өөрт нь ихээхэн дутагдаж буй чанар. Зуугийн талыг наслаж,
амьдралын ухаан сууж, аливаад цочоо нь гарсан төрийн хар хүний буурь суурь түүнээс нэвт мэдрэгддэг.
Ж.Оюунбаатар даруухан хүн. “Би би” гэж хэзээ ч цээж дэлдэхгүй. Аливаа ажлыг чимээ сүр багатай хийнэ. Уурлаж уцаарлахгүй, үглэж яншихгүй, орилж чичирч сүржигнэхгүй. Гэхдээ л ямар ч далайцтай ажлыг санасандаа хүртэл хийж, хүмүүсийг хүссэнээрээ хөдөлгөж чаддаг ховорхон чанар түүнд бий. Удирдагч хүний энэ сайн чанар нь Хэнтий аймгийн Засаг даргаар томилогдсоноос хойших хугацаанд аймаг орон нутагтаа хийж бүтээсэн ажлуудаас нь илүү тодорхой харагдана. “Монголын андгай “За” буй за” хэмээн билгүүн
номч Б.Ринчен нэгтээ дуу алдсан. Монгол хүн “За” гэж хэлсэн л бол түүндээ андгай тавьсан мэт үнэнчээр
хүрдэг гайхам чанарыг бахадсан хэрэг л дээ. Хүний мүс нимгэрэхийн хэрээр бид жудагаа, бас монголоо
алдаж байна. Харин Ж.Оюунбаатар бол монголоороо үлдэж, “Монголын андгай “За” буй заа”-г амьдрал дээр баталж яваа эр хүн. Тэрээр 2000-2006 онд “Цагаан шонхор холдинг” компанийн гүйцэтгэх захирлын албыг хашсан. Хүнийг өөдтэй өнгөтэй явахад нь намрын ялаа мэт шаваад, өчүүхэн дордохын төдийд сүүдэртээ ч гүйцэгдэлгүй зугатагсад олон байдаг. Чимидийн Энхтайванд асуудал тулгарахад олон хүн тэгж зугатсан. Харин Ж.Оюунбаатар эр хүний жудаг, зангараг, итгэлт сайн андын мүс чанарыг харуулж чадсан.
Амьдралд энэ мэтээр жудаг заасан олон тохиол түүнд буй. Яагаад гэвэл түүний мөн чанар нь тийм билээ.
“Би бялдуучдад дургүй. Худал хэлдэг, хэлсэн ярьсандаа хүрдэггүй хүмүүст дургүй”. Энэ бол Ж.Оюунбаатарын
өөрийх нь үг. Ринчингийн Чойномын шүлгүүд бас л ийм шулуухан, үнэн үгтэй учраас үнэ цэнэтэй байдаг. Түүн лүгээ адил Хэнтий нутгийн улстөрчдийг яг энэ цаг үед өнгөлж яваа хүмүүсийн нэг Жагдагийн Оюунбаатарын үг, үзэл бодол, амьдралд хандах хандлага нь түүнийг монгол төрийн мэргэн түшээ нь байх ёстой хүмүүсийн нэг гарцаагүй мөн гэдгийг хэлээд байнам. Хийсэн юмтай, хэлэх үгтэй Засаг дарга
Ж.Оюунбаатарын тухай цухас өгүүлэхэд ийм буюу. Монгол төрийн сүлд ивээтүгэй!

“Би бялдуучдад дургүй. Худал хэлдэг, хэлсэн ярьсандаа хүрдэггүй хүмүүст дургүй”. Энэ бол Ж.Оюунбаатарын өөрийх нь үг. Ринчингийн Чойномын шүлгүүд бас л ийм шулуухан, үнэн үгтэй учраас үнэ цэнэтэй байдаг. Түүн лүгээ адил Хэнтий нутгийн улстөрчдийг яг энэ цаг үед өнгөлж яваа хүмүүсийн нэг бол Жагдагийн Оюунбаатар юм. Хийсэн юмтай, хэлэх үгтэй Ж.Оюунбаатарын тухай цухас өгүүлэхэд ийм буюу.

“Би бялдуучдад дургүй. Худал хэлдэг, хэлсэн ярьсандаа хүрдэггүй хүмүүст дургүй”. Энэ бол Ж.Оюунбаатарын өөрийнх нь үг. Ринчингийн Чойномын шүлгүүд бас л ийм шулуухан, үнэн үгтэй учраас үнэ цэнэтэй байдаг

 

МУСГЗ, сэтгүүлч,

зохиолч Б.Галаарид

2016 он

151 Сэтгэгдэл
  1. SteveAmozy бичсэн нь

    brand viagra no prescription cheap viagra pills – viagra vs sildenafil
    cheap viagra in us

  2. Galoceli бичсэн нь
  3. Azyhel бичсэн нь

    prednisone generic name – price of prednisone deltasone coupon

  4. SteveAmozy бичсэн нь

    buy viagra without,prescription viagra for sale in canada – buying viagra from sydney
    how do i get viagra in australia

  5. Ghqorh бичсэн нь

    how much is cialis in canada – best price for 20mg cialis cialis 4 sale

  6. Stephenplalm бичсэн нь

    http://edcialislove.online# buy generic cialis 5mg
    cialis buy australia online

  7. Eulwvz бичсэн нь

    sildenafil online buy india – viagra pills 200mg where to get viagra for women

  8. Gazceli бичсэн нь
  9. Qixvgu бичсэн нь

    generic stromectol online – stromectol uk oral ivermectin cost

  10. Gafceli бичсэн нь
  11. Stephenplalm бичсэн нь

    http://edcialislove.online# buy cialis online in new zealand
    cialis store in philippines

  12. Zquvqh бичсэн нь

    xenical alli – orlistat cancer risk orlistat bcs

  13. JerryDreme бичсэн нь

    where to buy ivermectin pills ivermectin for humans – ivermectin price canada

  14. Gafoceli бичсэн нь
  15. Uyrfue бичсэн нь

    vidalista 20mg – visit website vidalista tadalafil 60

  16. JerryDreme бичсэн нь

    prednisone for cheap buy prednisone – prednisone pills 10 mg

  17. Ayffbq бичсэн нь

    hydroxychloroquine medicine – 20mg prednisone prednisone 10mg

  18. Gasoceli бичсэн нь
  19. Tnvpma бичсэн нь

    vardenafil – vardenafil 20mg ed pills that work

  20. buy ivermectin for scabies бичсэн нь

    stromectol for sale ivermectin brand

  21. JerryDreme бичсэн нь

    buy stromectol pills ivermectin for humans – ivermectin price uk

  22. https://ivermectinstromectolhp.com/ бичсэн нь

    ivermectin over the counter ivermectin pills for sale

  23. Galoceli бичсэн нь
  24. Mrdhrc бичсэн нь

    generic sildenafil pills – Pharmacy cialis tadalafil capsule cheap

  25. JerryDreme бичсэн нь

    stromectol tablets buy online stromectol canada – ivermectin tablets order

  26. PeterFar бичсэн нь

    stromectol price in india ivermectin 10 mg – generic stromectol

  27. https://ivermectinstromectolhp.com/ бичсэн нь

    stromectol ivermectin for humans ivermectin 5 mg price

  28. Vxpxxr бичсэн нь

    stromectol for lice – iverfs.com ivermectin 3

  29. https://ivermectinstromectolhp.com/ бичсэн нь

    ivermectin 400 mg brands stromectol cost

  30. PeterFar бичсэн нь

    hydroxychloroquine sulfate generic plaquenil tab 200mg cost – plaquenil discount

  31. https://ivermectinstromectolhp.com/ бичсэн нь

    how to get ivermectin in canada ivermectin pills for sale

  32. Ejgwgj бичсэн нь

    online essay writing – essays help need a paper written

  33. https://ivermectinstromectolhp.com/ бичсэн нь

    ivermectin for sale humans ivermectin prescription

  34. Zygbzv бичсэн нь

    accutane tablets buy online – accutanex.com accutane for sale south africa

  35. clomid 50mg price бичсэн нь
  36. PeterFar бичсэн нь

    hydroxychloroquine 90 hydroxychloroquine – hydroxychloroquine 800 mg

  37. Soeujd бичсэн нь

    buy tadalafil generic online – tadalafil 5 mg tadalafil generique

  38. online clomid prescription бичсэн нь

    clomid generic ontob com

  39. PeterFar бичсэн нь

    buy tadalafil online canada tadalafil 5mg cost – where to buy tadalafil 20mg

  40. Zchytf бичсэн нь

    best generic sildenafil – generic sildenafil india sildenafil online canadian pharmacy

  41. Patrickevedy бичсэн нь

    prescription drugs online without doctor injectable ed drugs – ed medication

  42. Cnivpo бичсэн нь

    ivermectin coronavirus – ivermectin 400 mg brands stromectol price uk

  43. Lvtxqq бичсэн нь

    buy stromectol online uk – stromectol price usa ivermectin 250ml

  44. stromectol ivermectin tablets бичсэн нь

    stromectol ivermectin buy ivermectin 400 mg brands

  45. JerryLot бичсэн нь

    ed medications over the counter ed drug prices – comfortis without vet prescription

  46. Bhcovm бичсэн нь

    doxycycline 100mg price – doxycycline online australia prednisolone 5mg brand name

  47. Lxsdwe бичсэн нь

    where can i get cytotec pills over the counter – how to order cytotec online cytotec without prescription

  48. cost of ivermectin 1% cream бичсэн нь

    ivermectin generic cream ivermectin cost

  49. JerryLot бичсэн нь

    ed trial pack ed doctor – herbal ed treatment

  50. Yitpfo бичсэн нь

    ventolin cost – ventoingo ventolin hfa inhaler

  51. ivermectin drug бичсэн нь

    ivermectin 3 mg ivermectin 8 mg

  52. Mharzb бичсэн нь

    lasix online – purchase clomid how much is furosemide 40 mg

  53. Terrycet бичсэн нь

    stromectol ivermectin buy ivermectin – stromectol ivermectin tablets

  54. Rjtafs бичсэн нь

    how to buy prednisone – generic prednisone otc prednisone order online uk

  55. Odhfvi бичсэн нь

    ivermectin 3 mg – stromectol nz ivermectin cream 1%

  56. furosemide is prescribed for бичсэн нь

    goodrx furosemide furosemide 20 mg tablet ontob com

  57. Terrycet бичсэн нь

    ivermectin cost canada ivermectin buy australia – ivermectin lotion price

  58. Terrycet бичсэн нь

    cheap erectile dysfunction legitimate online pharmacies india – prescription drugs without doctor approval

  59. Ijexzr бичсэн нь

    www canadapharmacy com – Viagra or cialis buy cialis online from canada

  60. Terrycet бичсэн нь

    online doctor prescription for viagra viagra over the counter – viagra amazon

  61. buy lasix online бичсэн нь

    buy lasix online no prescription furosemide cost without insurance ontob com

  62. lasix 500 mg online бичсэн нь

    buy lasix online without prescription lasix 40 mg tablet ontob com

  63. Ltzsdw бичсэн нь

    where to order real viagra – site where can you buy viagra in canada

  64. furosemide generic бичсэн нь

    lasix tablet price goodrx furosemide ontob com

  65. Terrycet бичсэн нь

    best drugs for ed legitimate canadian pharmaceuticals online – drugs for ed

  66. Jsswfp бичсэн нь

    buy assignments – essay writer program buying essays

  67. Terrycet бичсэн нь

    purchase cialis online cheap cialis discounts – cialis us pharmacy

  68. lasix online no prescription бичсэн нь

    lasix online no prescription furosemide 20 mg tablet price ontob com

  69. Srakzt бичсэн нь

    solu medrol iv – methylprednisolone 5mg lyrica 900 mg

  70. Terrycet бичсэн нь

    online ed drugs india pharmacy – erection pills that work

  71. Jensbk бичсэн нь

    amoxicillin without a doctor’s prescription – amoxicillin pneumonia buy amoxicilin 500 mg india

  72. MauriceSap бичсэн нь

    purchase prednisone buy prednisone – prednisone 10mg tablet price

  73. Qkrwrs бичсэн нь

    accutane in india price – accutane 20 mg price uk medicine accutane

  74. MauriceSap бичсэн нь

    buying prednisone on line cheap prednisone – can i order prednisone

  75. Ihtggv бичсэн нь

    prednisone 8 mg – 1.5 prednisone prednisone 0.5 mg

  76. Mqddih бичсэн нь

    stromectol in canada – ivermectin buy australia

  77. MauriceSap бичсэн нь

    20 mg prednisone tablet prednisone generic – prednisone 50 mg tablet canada

  78. Pgfukj бичсэн нь

    cialis vardenafil online – vardenafil pill vardenafil lastgeneric vardenafil

  79. MauriceSap бичсэн нь

    propecia 1mg propecia generic – propecia proscar

  80. Lkycna бичсэн нь

    tadalafil 5mg daily – cialis for daily use generic can you buy cialis in canada

  81. GerardoFep бичсэн нь

    cialis dosage for women cialis pills – does tricare cover cialis for daily use

  82. Iqbfbp бичсэн нь

    generic viagra in india – buy viagra online without prescription

  83. GerardoFep бичсэн нь

    male dysfunction treatment ed meds pills drugs – best online canadian pharmacy

  84. Depbyv бичсэн нь

    neurontin 100 mg – neurontin capsule 600mg levothyroxine buy online canada

  85. GerardoFep бичсэн нь

    buy real viagra online viagra – where can i buy viagra over the counter

  86. Rwbxwr бичсэн нь

    doxycycline online pharmacy canada – doxycycline purchase uk buy doxycycline over the counter uk

  87. Rlbxwg бичсэн нь

    where can i buy cytotec over the counter – cytotec para abortar cytotec canada

  88. GerardoFep бичсэн нь

    order clomiphene generic clomid – clomid 2020

  89. Enhlfp бичсэн нь

    ventolin generic price – ventolin purchase buy albuterol online

  90. ThomasSonee бичсэн нь

    buy generic plaquenil plaquenil for sale canada – hydroxychloroquine plaquenil cost

  91. ThomasSonee бичсэн нь

    hydroxychloroquine tablets ip 400 mg hydroxychloroquine – hydroxychloroquine 300

  92. Williamwhini бичсэн нь

    buy prescription drugs treatment for ed – erectile dysfunction remedies

  93. Hyqpfg бичсэн нь

    what blood pressure medication does not cause erectile dysfunction – cheap ed pills ed pills

  94. Williamwhini бичсэн нь

    shots for ed prescription meds without the prescriptions – cheap pills online

  95. Sihvup бичсэн нь

    ivermectin generic – buy oral stromectol stromectol 2mg

  96. RonaldPal бичсэн нь

    stromectol oral best price on ivermectin pills – ivermectin 3mg tablets

  97. Rxnzkt бичсэн нь

    cialis online purchase canada – Buy cialis without prescription cialis online mastercard

  98. RonaldPal бичсэн нь

    stromectol medicine stromectol ivermectin for humans – ivermectin price usa

  99. Floydsag бичсэн нь

    amoxicillin from canada generic amoxil – amoxicillin generic brand

  100. Zsuqyy бичсэн нь

    female viagra online india – viagra 120 generic viagra pharmacy

  101. Owswul бичсэн нь

    prednisone 10 mg tablet – prednisone 80 mg daily purchase prednisone from india

  102. Floydsag бичсэн нь

    buy prednisone online uk cheap prednisone – prednisone uk

  103. Ocjjle бичсэн нь

    gas station ed pills – ed pills online non prescription ed pills

  104. Fiyslq бичсэн нь

    casino online slots – hard rock casino online real casinos online no deposit

  105. Hewowf бичсэн нь

    ivermectin pills canada – ivermectin cost buy oral stromectol

  106. Elhgpl бичсэн нь

    40 mg tadalafil – cialis 10mg price tadalafil cheap no prescription

  107. Pbcowh бичсэн нь

    25 mg viagra – online prescription viagra buy viagra canadian pharmacy

  108. Ronaldtooca бичсэн нь

    online ordering viagra australia for sale viagra australia jflreyb – where to buy viagra in chicago

  109. Sgqdeq бичсэн нь

    order clomiphene – buy clomiphene online cheap clomid

  110. Ronaldtooca бичсэн нь

    but viagra with no prescription how to use viagra for best results – paypal viagra australia

  111. Williamcip бичсэн нь

    cialis 20 mg cheap cialis manufacturer coupon lilly CialisCND20Mg – cheapest cialis canada

  112. Hkpdqh бичсэн нь

    can you order furosemide without a prescription online – lasix sale where can i buy otc furosemide

  113. Wrrpmc бичсэн нь

    buy zithromax online – azithromycin z pack zithromax 500mg dose

  114. Williamcip бичсэн нь

    brand cialis no prescription genuine cialis no prescription – cialis for entertainment purposes

  115. Lgoquj бичсэн нь

    order provigil – buy provigil provigil online

  116. MarioAcito бичсэн нь

    buy generic ciprofloxacin cipro ciprofloxacin – ciprofloxacin 500mg buy online

  117. Kxsurm бичсэн нь

    where can you buy prednisone – prednisone cream over the counter 54 prednisone

  118. MarioAcito бичсэн нь

    stromectol where to buy stromectol – stromectol price in india

  119. Xoqbki бичсэн нь

    stromectol pills canada – cost of ivermectin 1% cream ivermectin oral 0 8

  120. aspefeash бичсэн нь
  121. Nwcold бичсэн нь

    cialis pill – how to buy cialis online without prescription tadalafil uk pharmacy

  122. Ngetdw бичсэн нь

    sildenafil 100 mg prescription – roman ed pills where can you buy real generic viagra

  123. Cdshts бичсэн нь

    generic amoxil 250mg – antibiotics without a doctor‘s prescription bulk order amoxicillin in usa

  124. Waynerok бичсэн нь

    buy cialis online europe generic cialis 20 mg tadalafil – cialis without prescriptions canada

  125. Bccrlh бичсэн нь

    lyrica 75 mg price in usa – cost of lyrica medication online pharmacy reviews

  126. Orftrk бичсэн нь

    100 mg accutane – accutane 5 mg 10mg purchase accutane online

  127. Fcbxal бичсэн нь

    ivermectin human – purchase stromectol

  128. PeterTus бичсэн нь

    buy generic 100mg viagra online blue pill viagra – order viagra online

  129. Hwcumi бичсэн нь

    online pharmacy australia cialis – cialis price from canada where to buy tadalafil 20mg

  130. Xpkapf бичсэн нь

    stromectol pills canada – stromectol 3 mg tablet price ivermectin 10 mg

  131. Fhiqfb бичсэн нь

    cheap generic vardenafil – buy vardenafil online europe generic vardenafil canada

  132. Nigutd бичсэн нь

    amoxicillin rash – where to buy amoxicillin 500 mg buy amoxicillin noscript

  133. Brendansmuch бичсэн нь

    treatment with drugs: canadian online drugstore – ed pills online

  134. Swbanv бичсэн нь

    buy accutane 10 mg – accutane prescription australia can you buy accutane in mexico

  135. Brendansmuch бичсэн нь

    online drugstore: ed treatment options – ed cures that actually work

  136. Bkytwd бичсэн нь

    provigil 100mg – modafinil and caffeine provigil 100mg

  137. Qrokkk бичсэн нь

    15 mg prednisone daily – deltasone cost prednisone 60 mg daily

  138. Daviddrult бичсэн нь
  139. Fsdkki бичсэн нь

    erectile dysfunction remedies – erection pills that work what causes erectile dysfunction

  140. Ajdkgz бичсэн нь

    dapoxetine 60mg – priligy 30mg can you buy cialis online

  141. Lcifxx бичсэн нь

    Kxndmw – ed treatment drugs Arpohw

  142. Williamagilm бичсэн нь

    metformin tab cost in india metformin 500 mg tablet – 60000 mg metformin

  143. Williamagilm бичсэн нь

    how much is lisinopril 10 mg lisinopril generic – lisinopril 5 mg tablet price in india

  144. BryanTet бичсэн нь

    ed drugs online from canada canadian pharmacy online – medical pharmacy south

  145. BryanTet бичсэн нь

    erectile dysfunction treatment dysfunction erectile – canadian pharmacy viagra 50 mg

  146. Pedroomita бичсэн нь

    how much is viagra: best place to buy viagra online – buying viagra online

  147. Williamjed бичсэн нь

    neurontin 100mg caps buy gabapentin – gabapentin generic

  148. aspefeash бичсэн нь

  149. EdwardNat бичсэн нь

    price of viagra https://viagrabng.com/# viagra over the counter walmart

  150. aspefeash бичсэн нь
  151. aspefeash бичсэн нь
ЭНЭ МЭДЭЭНД СЭТГЭГДЛЭЭ ҮЛДЭЭХ ҮҮ ?